Avrupa’nın dijital göçebe üssü: Portekiz

Portekiz’de geçici vize 12 aylık veriliyor. uzun dönem oturum vizesi ile 5 yılın sonunda kalıcı oturum ve Portekiz vatandaşlığı mümkün. ABD, İngiltere, Brezilya ve Kanada başta olmak üzere dünyanın bir çok ülkesinden yoğun talep görüyor. Ancak bürokrasi çok ağır işliyor

İSMAİL ŞAHİN – Avrupa’da özellikle Amerika kıtasından dijital göçebeler için Portekiz adeta bir çekim merkezi olmuş durumda. Avrupa’da dijital göçebelik için ilk adım atan ülkelerden birisi olan Portekiz, D8 ismini verdiği bu vize programını 2022 Ekim ayında başlatmış.

Portekiz’in D8 Dijital Göçebe Vizesi, uzaktan çalışanlar, serbest meslek sahipleri ve girişimciler için Avrupa’daki en cazip oturum programlarından biri olarak öne çıkıyor. Portekiz 2026 itibarıyla hem yaşam kalitesi hem de uzun vadeli oturum imkânı sunmasıyla dijital göçebelerin ilk tercihleri arasında yer alıyor. Aylık en az 3.480 euro gelir şartıyla verilen D8 vizesi, Schengen bölgesinde serbest dolaşım hakkı tanırken, belirli koşullarla kalıcı oturum ve vatandaşlığa giden yolu da açıyor. D8 tipi ulusal vize, uzaktan çalışanlara hem geçici kalış hem de uzun vadeli yerleşim imkânı sunuyor. Vize ilk aşamada 1 yıllık ya da oturum odaklı uzun dönemli olarak verilir ve şartlar devam ettiği sürece 5 yıla kadar uzatılabiliyor. 5 yılın sonunda kalıcı oturum ve Portekiz vatandaşlığı mümkün olabiliyor. 

Dijital Medya Ajansı sahibi olan Ümit Ateş bir yıl önce Portekiz’de dijital göçebe serüvenine atılmış. İlk başvuru yaptığında kendisine 4 aylık bir vize verilmiş ve bu sürede evrakları hazırlayıp başvuru yapması istenmiş. Dijital ajans tecrübesi sayesinde evrakları hızlı bir şekilde hazır eden Ateş Portekiz’e gitmiş. Daha önce Erasmus programı çerçevesinde Portekiz’de 3 ay kalana Ateş bu ülkeyi çok beğendiği için ve işini de yurt dışına açarak dahada da geliştirmek istediği için tercihini Portekiz’den yana kullanmış.

‘Bürokrasi çok yavaş’

Üniversitede orman endüstri mühendisi eğitimi alan Ateş, “İşimi hiç bir zaman yapmadım, sanat müzik yapıyordum. Başvuru sürecini tamamen kendim takip ettim. Ama bürokrasi çok yavaş. İlk etapta benim başvuru belgelerimi almadılar. Vizem bitiyordu, tedirgin oldum. Bana bir belge verdiler. Polis durdurunca işime yarıyordu, ama ülkeden çıkıp tekrar geli gelmiyordum. Resmen beni dijital bir hapishaneye koydular. Başvuru 6 ay sürdü. İki yıl bekleyenler de oluyormuş. Sonunda 2 yıl oturum aldım. üç yıl uzatabilme olanağım var. 5. yılın sonunda da kalıcı oturum alınabiliyor” dedi.

‘Bize iyi davranıyorlar’

Portekiz insanının Türklere karşı çok iyi davrandığına işaret eden Ateş, “Belediyeye gidiyorum Türk olduğumu duyan, ‘biz de seneye tatile gelmek istiyoruz’ diyor. İstanbul ve Kapadokya’yı çok görmek istiyorlar. Portekiz’i Türkiye’den tek farkı nüfusun çok az olması. Lizbon İstanbul’un 50’li yıllardaki haline benziyor. En uzak yer 15 dakika. Güvenlik açısından hiç bir sıkıntı yok. Dezavantaj olarak yemek kültürlerinin olmaması, yüksek ev kiraları. Kişisel beklenti çok önemli. Bu ülkeye gider orada iş yaparım diye düşünmeyin, çok zor” dedi.

2026 Güncellemesi

Portekiz’de 2015 yılında 500 binden az olan göçmen sayısı 2024’te 1.5 milyonunu üzerine çıktı. Yani nüfusun yüzde 10’u artık yabancı. Son 7 yılda Amerikalıların sayısı 7 katına çıktı. 48 bin ingiliz var. Hal böyle olunca muhalefet de duruma tepki gösterdi. 23 Haziran 2025’te Portekiz hükümeti, vatandaşlık yasasında önemli bir değişiklik önerdi:

■ Vatandaşlık için gereken asgari ikamet süresinin 5 yıldan 10 yıla çıkarılması

■ Sürenin, oturum kartının verilmesinden sonra başlaması

■ Bu düzenleme 28 Ekim 2025’te Parlamento’dan geçti ancak Anayasa Mahkemesi incelemesi süreci devam ediyor.

D8 vizesi:

■ Geçerlilik: Portekiz’e girişten sonra 2 yıllık oturum iznine çevrilir

■ Uzatma: 3 yıl daha 

■ Avantaj: Kalıcı oturum ve vatandaşlık yolu açık

■ Aile: Dahil edilebilir

Temel kriterler:

■ AB ve EFTA dışı ülke vatandaşı olmak

■ Tamamen uzaktan çalıştığını belgelemek

■ Aylık en az 3.480 euro gelir

■ En az 1 yıllık konaklama sözleşmesi sunmak

Neden cazip?:

■ Ilıman iklim

■ Güvenli şehirler ■ İnternet altyapısı

En iyi 7 şehir

■ Porto: Tarih, şarap, coworking kültürü

■ Lizbon: Start-up ekosistemi, gece hayatı

■ Peniche: Sörf ve sade yaşam

■ Braga: Genç nüfus, teknoloji merkezi

■ Sagres: Sörfçü dijital göçebeler

■ Coimbra: Sakin, akademik atmosfer

■ Ponta do Sol (Madeira): Dijital Göçebe Köyü

Avantajlar

■ Portekiz’de yasal ikamet

■ Düşük ret oranı

■ Vergi avantajları

■ Yüksek kaliteli ve düşük maliyetli sağlık sistemi

■ Aileler için iyi eğitim olanakları

■ Güçlü uzaktan çalışma kültürü

Yaşam Maliyeti

■ 1+1 daire (şehir merkezi): 1.000-2.000 euro

■ Faturalar: 150-180 euro

■ Market harcaması: 300-500 euro

■ İnternet&telefon: 40-90 euro

■ Toplu taşıma: 30-40 euro